สำนักงานส่งเสริมการค้าในต่างประเทศ ณ เมือง มิลาน ได้รายงานเกี่ยวกับตลาดสินค้าอาหารในอิตาลี มีรายละเอียด ดังนี้
1.การผลิต
1.1 ผักผลไม้ ผลิตมากทางตอนใต้ 42.56% ตอนเหนือ 36% และตอนกลาง 21.41% ตามลำดับ ผักผลไม้หลักที่อิตาลีผลิตได้แก่ maize, wine grapes, tomatoes, sugar beet, durum wheat, olive , soft wheat, orange, apples, table grapes, potatoes, rice, barley, peachอิตาลีสามารถ ผลิตผักและผลไม้ได้ต่อปีประมาณ 16 ล้านตัน มากที่สุดในยุโรป (รองลงมาคือประเทศสเปน ผลิตได้ 12.3 ล้านตัน) โดยมีจำนวนผู้ผลิต 158,493 ราย เพาะปลูกในพื้นที่ 12.7 ล้านเฮกเตอร์
1.2 ข้าว อิตาลีเป็นประเทศผู้ผลิตข้าวที่ใหญ่ที่สุดและเป็น supplier สำคัญของยุโรป ผลผลิตส่วนใหญ่เพาะปลูกทางภาคตะวันตกเฉียงเหนือของประเทศ แถบลุ่มแม่น้ำโป ในแคว้น Piemonte มีพื้นที่ปลูกข้าวรวมทั้งประเทศมีขนาด 231,500 ตารางเฮกเตอร์ ปริมาณข้าวที่ผลิตได้มีจำนวน 1.4 ล้านตัน ส่งออกร้อยละ 70 และใช้บริโภคในประเทศร้อยละ 30 เกษตรกรผู้ปลูกข้าวในอิตาลีมีไม่มากรายนัก ส่วนใหญ่จะมีโรงสี มีการบรรจุหีบห่อและมีเครื่องหมายการค้าเป็นของตัวเอง จึงเป็นทั้งผู้ผลิตและผู้จำหน่าย ส่วนหนึ่งจำหน่ายให้รัฐบาลในความดูแลขององค์กรข้าวแห่งชาติอิตาลี(Ente Nazionali Risi) เพื่อเก็บเป็นสต๊อกสำหรับทดแทนในยามเกิดภัยธรรมชาติ หรือบริจาคช่วยเหลือประเทศด้อยพัฒนา เช่น อินเดีย ประเทศอื่นๆ ในเอเชีย และทวีปอาฟริกา และอีกส่วนหนึ่งจำหน่ายโดยตรงแก่ Iper/Super market ผู้กระจายสินค้า หรือผู้ค้าส่ง ทั้งนี้ ปริมาณการผลิตและพื้นที่เพาะปลูกข้าว รวมถึงการจำหน่าย อัตราภาษีต้องเป็นไปตามที่สหภาพยุโรปกำหนด
1.3 ปลาและสัตว์น้ำ อิตาลี มีผลผลิตปลาและอาหารทะเลเกือบ 5 แสนตันต่อปี จัดเป็นอันดับ 5 ในยุโรป แบ่งออกเป็น
-ผลผลิตที่มาจากการเพาะเลี้ยง ในน้ำจืด/น้ำเค็ม เกือบ 2 แสนตันต่อปี (อันดับ 3 ในยุโรป) คิดเป็นร้อยละ 14.3 ที่ผลิตได้ในยุโรปและร้อยละ 0.37 ของปริมาณผลผลิตโลก
-และผลผลิตที่ได้จากการจับ ในน้ำจืด/น้ำเค็ม ประมาณ 3 แสนตันต่อปี (อันดับ 6 ในยุโรป) คิดเป็นร้อยละ 5.2 ที่ผลิตได้ในยุโรปและร้อยละ 0.32 ของปริมาณ ผลผลิตโลก
1.4 เนื้อสัตว์ และผลิตภัณฑ์ ผลิตมากทางตอนเหนือของประเทศ โดยผลิตเนื้อวัวได้ มากเป็นอันดับหนึ่ง
| ประเภทเนื้อสัตว์ | มูลค่าการผลิต (ล้านยูโร) | แคว้นที่ผลิตมาก |
| เนื้อวัว | 3,390 | Veneto , Lombardia และ Piemonte รวมได้ร้อยละ 70.7 ของปศุสัตว์วัวทั่วประเทศ |
| เนื้อหมู | 2,371 | Lombardia , Emilia-Romagna,Piemonte |
| สัตว์ปีก | 1,644 | - |
| เนื้อแพะ/แกะ | - | Sardegna,Sicilia,Lazio และ Toscana คิดเป็นร้อยละ 71.6 ของของปศุสัตว์แพะ/แกะ ทั่วประเทศ |
| น้ำนมวัว/ควาย | 3,851 | - |
| น้ำนมแกะ/แพะ | 448 | - |
| ไข่ | 885 | - |
2.การตลาด
2.1 ตลาดส่งออก อิตาลีส่งออกสินค้าอาหารในปี 2008 ประมาณ 19.8 พันล้านยูโร
| ประเภท | มูลค่าส่งออก(ล้านยูโร) | % | สินค้า | ตลาดส่งออกหลัก |
| ผักผลไม้ | 3,900 | +5 | - | เยอรมัน ฝรั่งเศส อังกฤษและออสเตรีย |
| ข้าว | 557.2 | +41 | - | ฝรั่งเศส เยอรมัน และเบลเยี่ยม |
| เนื้อสัตว์ | 1,478 | +8.8 | เนื้อแปรรูป,เนื้อวัว,หมู,สัตว์ปีก | ฝรั่งเศส เยอรมัน และอังกฤษ |
| ปลาและสัตว์น้ำ | 982.4 | -2.3 | ทูน่า , แอนโชวี่ | สเปน กรีซ เยอรมัน ฝรั่งเศส และ อังกฤษ |
2.2 ตลาดนำเข้า ปี 2008 การนำเข้าอาหารของอิตาลีมีมูลค่าประมาณ 23.7 พันล้านยูโร
| ประเภท | มูลค่านำเข้า(ล้านยูโร) | % | สินค้า | ตลาดนำเข้าหลัก |
| ผักผลไม้ | 3,061.8 | +3 | - | ฝรั่งเศส สเปน เนเธอร์แลนด์ ตุรกี เอควาดอร์ |
| ข้าว | 119.4 | +125.6 | - | ไทย อินเดีย ปากีสถาน |
| เนื้อสัตว์ | 4,172 | -0.8 | เนื้อหมู,วัวแปรรูป | เยอรมัน เนเธอร์แลนด์ ฝรั่งเศส |
| ปลาและสัตว์น้ำ | 4,008 | -1.3 | ทูน่า กุ้ง หมึก | สเปน เนเธอร์แลนด์ เดนมาร์ค เยอรมัน เอควาดอร์ |
การนำเข้าสินค้าอาหารจากไทย
| ประเภท | มูลค่า (ล้านยูโร - ปี 2551) | % เปลี่ยนแปลง |
| ปลาหมึกสดแช่เย็น แช่แข็ง | 78.9 | +10.79 |
| ข้าว | 24.9 | +202.9 |
| อาหารทะเลกระป๋องและแปรรูป | 71.9 | +87 |
| ผลไม้กระป๋องและแปรรูป | 21.1 | +22 |
2.3 การบริโภคอาหารและพฤติกรรมผู้บริโภคอิตาเลียน โดยทั่วไปชาวอิตาเลียนนิยมรับประทานอาหารสดและอาหาร Home-Made ไม่ว่าจะที่บ้านหรือร้านอาหาร ดังจะเห็นได้จาก ความถี่ในการจับจ่ายซื้ออาหารในอิตาลีนั้น ค่อนข้างสูงเทียบกับประเทศอื่นๆ ในยุโรป อย่างไรก็ตาม แนวโน้มของขนาดครอบครัวที่เล็กลง การแต่งงานที่ล่าช้าและจำนวนแรงงานผู้หญิงเข้าสู่ตลาดแรงงานที่เพิ่มขึ้น ทำให้พฤติกรรมการบริโภคเปลี่ยนไปโดยเฉพาะอย่างยิ่งคนรุ่นใหม่ในเมืองใหญ่ หันมานิยมอาหารสะดวกซื้อ(ready-to-serve , ready-to-eat) มากขึ้น ประกอบกับ ผู้ผลิตในปัจจุบันได้เสนอทางเลือกใหม่ๆ และหลาก หลายเพิ่มขึ้น เพื่อสนองความต้องการของผู้ บริโภคกลุ่มดังกล่าว ในขณะเดียวกัน 2-3 ปีหลัง ผู้บริโภคหันมาใส่ใจในสุขภาพ จึงมีสินค้าสุขภาพ ประเภทสินค้าปลอดสารเคมี(bio-product) มากขึ้น ซึ่งอิตาลีก็เป็นผู้ผลิตสินค้าเกษตรอินทรีย์ที่ใหญ่ที่สุดในยุโรปเช่นกัน
ในปี 2550 ครอบครัวอิตาเลียนมีรายจ่ายในหมวดสินค้าอาหาร 124,474 ล้านยูโร คิดเป็นร้อยละ 13.8 ของรายจ่ายครัวเรือน
BreakDown of Final Consumption Expenditure of Household 2546-2550 (mil.of Euro)
| Current Values | 2546 | 2547 | 2548 | 2549 | 2550 |
| Food and non alcoholic beverage | 120,353 | 123,443 | 126,026 | 131,616 | 133,833 |
| -Food products | 111,644 | 114,667 | 117,099 | 122,281 | 124,474 |
| -Non-alcoholic beverage | 8,709 | 8,776 | 8,928 | 9,335 | 9,359 |
| Alcoholic beverage and tobacco | 20,780 | 21,646 | 22,385 | 23,497 | 24,498 |
| -Alcoholic beverages | 6,352 | 6,739 | 7,011 | 7,019 | 7,147 |
| -Tobacco | 14,428 | 14,907 | 15,375 | 16,478 | 17,351 |
| Food, Beverage and Tobacco | 141,134 | 145,089 | 148,411 | 155,113 | 158,331 |
| Clothing and footwear | 68,057 | 67,779 | 67,545 | 69,097 | 72,341 |
| Housing , water, electricity, gas and other fuels | 95,185 | 95,784 | 98,732 | 100,025 | 188,846 |
| Furnishing,household equipment etc. | 24,850 | 25,514 | 25,477 | 25,739 | 69,411 |
| Transport | 107,208 | 110,180 | 113,482 | 119,194 | 122,861 |
| Communications | 22,317 | 23,519 | 23,754 | 24,221 | 24,424 |
| Health | 25,981 | 26,524 | 26,917 | 27,487 | 28,608 |
| Recreation and culture | 56,225 | 59,251 | 58,300 | 60,850 | 61,504 |
| Education | 7,441 | 7,655 | 7,581 | 8,004 | 8,045 |
| Hotel and restaurant | 77,423 | 80,677 | 83,303 | 87,773 | 91,223 |
| Miscellaneous goods and services | 74,370 | 75,053 | 79,546 | 85,853 | 90,576 |
| Domestic final consumption of household | 784,333 | 810,148 | 834,264 | 869,209 | 900,282 |
ซึ่งแบ่งเป็นเนื้อสัตว์(Meat) ขนมปังและธัญพืช เนยนมไข่ ผักผลไม้ ปลา เป็นต้น ดังตาราง
Consumption Expenditure of Households For Food Products 2546-2550 (current values,mil.of Euro)
| Catagories | 2546 | 2547 | 2548 | 2549 | 2550 |
| Meat | 27,379 | 28,137 | 28,926 | 30,703 | 31,568 |
| Bread and cereals | 22,882 | 23,631 | 24,072 | 25,101 | 25,777 |
| Milk Cheese and eggs | 16,978 | 17,108 | 17,231 | 17,766 | 17,988 |
| Vegetables(incl.Potatoes) | 13,523 | 13,939 | 14,261 | 14,595 | 14,854 |
| Fruits | 8,679 | 8,850 | 8,988 | 9,300 | 9,462 |
| Fish | 8,057 | 8,355 | 8,571 | 9,031 | 9,091 |
| Sugar,honey,syrups,choccolate and pastry | 8,064 | 8,272 | 8,576 | 8,892 | 9,048 |
| Mineral water,sparkling drinks and juices | 7,033 | 7,056 | 7,164 | 7,489 | 7,493 |
| Alcoholic drinks | 6,352 | 6,739 | 7,011 | 7,019 | 7,147 |
| Oil and fats | 5,749 | 6,027 | 6,118 | 6,522 | 6,310 |
| Coffee,tea,cocao | 1,676 | 1,720 | 1,764 | 1,846 | 1,866 |
| Other food products | 333 | 348 | 356 | 371 | 375 |
2.4 วัฒนธรรมการรับประทานอาหารของชาวอิตาเลียน มี 3 มื้อหลัก
1.อาหารเช้า : light continental breakfast (กาแฟ กับขนมปัง)
2.อาหารกลางวัน : มักเป็นอาหารจานเดียว (พาสต้า สลัด หรือเนื้อสัตว์)
3.อาหารเย็น ประกอบไปด้วย : appertizer จานแรก(ข้าวหรือป้าสต้า) จานสอง(เนื้อหรือปลา) หลังจากนั้นเป็น สลัดผัก และ ของหวาน ผลไม้ หรือกาแฟ
3.โอกาสทางการค้า
สินค้าจากประเทศไทยที่น่าจะมีศักยภาพในตลาดอิตาลีได้แก่
-อาหารแปรรูป อาหารกระป๋อง/แช่แข็ง ได้แก่ ทูน่า หมึก และข้าว ส่วนการส่งออกผัก ผลไม้สดอาจจะขยายตลาดได้ไม่มากนักเพราะเป็นกลุ่มสินค้าเน่าเสียง่ายและ มีช่องทางจัดจำหน่ายส่วนใหญ่ขายในร้านของชำคนเอเซีย/แอฟริกัน อย่างไรก็ตาม สำหรับผลไม้แช่แข็ง มีผู้นำเข้าอิตาเลียนให้ความสนใจนำเข้าเพื่อใช้ในอุตสาหกรรมไอศครีม
-สินค้าสุขภาพเกษตรอินทรีย์ หรืออาหารคล้ายเนื้อสัตว์ที่ทำจากถั่วเหลือง (setan) เป็นต้น
4.ช่องทางการจำหน่าย
ผู้ส่งออกไทย ที่สนใจในการส่งออกสามารถส่งผ่านช่องทาง :
- Distributor ขนาดใหญ่ ได้แก่ Hyper/Super markets ซึ่งปัจจุบัน Distributor ดังกล่าวมีแนวโน้มที่จะผลิตสินค้าภายใต้ชื่อยี่ห้อของตน(private brand) และขายในราคาที่ต่ำกว่าสินค้ายี่ห้อดังในตลาด
- Asia/African food importers ส่วนใหญ่เป็นสินค้าที่มีขายในประเทศ original นั้น โดยกลุ่มลูกค้าจะเป็นคนต่างชาติ
- ผลิตภายใต้ brand ดังในอิตาลี
5.มาตรการการนำเข้า
5.1 กฎระเบียบข้อบังคับเบื้องต้น สินค้าที่จะนำเข้าสู่อิตาลีหรือเขตสหภาพยุโรป จักต้องเป็น ไปตามกฏระเบียบข้อบังคับของสหภาพยุโรป(EU commission) โดยเฉพาะอย่างยิ่งสินค้าในกลุ่ม อาหาร ได้แก่ ฉลาก จักต้องระบุ (รายละเอียดดังเอกสารแนบ)
-ชื่อยี่ห้อสินค้า
-ปริมาณ
-ส่วนประกอบ
-วันหมดอายุ
-บริษัทผู้ผลิต
-บริษัทผู้นำเข้า
-เป็นสินค้าเกษตรอินทรีย์(สามารถใช้ ได้ในกรณีที่ กระบวนการผลิตเป็น มิตรต่อสิ่งแวดล้อมและสัตว์เท่านั้น) หรือ เป็นสินค้า GMO (ในกรณีที่มี ส่วนประกอบของการดัดแปลง พันธุกรรมเกินร้อยละ 0.9 ของส่วน ประกอบทั้งหมด)
-รายละเอียดคุณค่าทางโภชนาการ และ
-ในกรณีที่มีข้อความโฆษณาอ้างถึงสารอาหารซึ่งมีในสินค้าที่มีผลต่อสุขภาพ จักต้องได้มาตรฐานของ EU ด้วย
สำหรับมาตรการทางภาษีและไม่ใช่ภาษีขึ้นกับประเภทสินค้า ดังตาราง
5.2 มาตรการที่เป็นภาษีและไม่ใช่ภาษี
| HS CODE | PRODUCT | TARIFF | SPGL | NON-TARIFF PREFERENCE QUOTA |
| 030613 | กุ้ง | 12-18% | 4.2-14.5% | - |
| 030749 | หมึกกระดอง หมึกกล้วย ชนิดอื่นๆ | 6-8% | 2.1-4.5% | - |
| 030429 | เนื้อปลาฟิลเลต์สดหรือแช่แข็ง | 2-18% | 2.6-14.5% | - |
| 030759 | หมีกยักษ์ หมึกสายอื่นๆ | 8% | 2.8% | - |
| 100610 | ข้าวเปลือก | 7.7% | - | 15% |
| 100620 | ข้าวกล้อง | 65 ยูโร/1,000 ก.ก. | - | 15% |
| 100630 | ข้าวที่สีบ้างแล้วหรือสีทั้งหมด จะขัดหรือไม่ก็ตาม | 145 ยูโร/1,000 ก.ก. | - | - |
| 100640 | ปลายข้าว | 65 ยูโร/1,000 ก.ก. | - | 45 ยูโร/1,000 ก.ก. |
| 071410 | มันสำปะหลัง | 9.5 ยูโร/100 ก.ก. | - | 6% |
| 160414 | ทูน่า สคิปแจ๊ค แอตแลนติกโบนิโต ที่ปรุงแล้ว | 24% | 20.5% | 12% |
| 160420 | ปลาชนิดอื่นๆ ที่ปรุงแต่งแล้ว | 20-25% | 14-21.5% | 0-12% |
| 200820 | สับปะรดแปรรูป | 19.20-25.6% | 15.7-22.1% | 20% |
6.ยุทธศาสตร์การส่งออกของไทย
สินค้าอาหารไทยที่มีศักยภาพในอิตาลีมากที่สุด คือ อาหารทะเลแช่แข็ง รองลงมาคืออาหารทะเลกระป๋อง ข้าว ผลไม้กระป๋อง สำหรับผักผลไม้สดนั้น ยังมีการนำเข้าจากไทยไม่สูงนัก เนื่องจาก ปัญหาค่าขนส่งสูงกว่าการนำเข้าจากประเทศอื่น หากสามารถแก้ปัญหานี้ได้ จะทำให้การส่งออก สินค้าอาหารมายังอิตาลีขยายเพิ่มขึ้นได้อีกมาก ที่ผ่านมามีการทำ In store promotion อาหารไทยร่วมกับ Supermarket หรือการจัดงานเผยแพร่อาหารไทยในอิตาลีบ้างแต่ค่อนข้างเล็ก ไม่เกิด Impact เท่าที่ควร ควรมีการลงทุนจัด Instore promotion ร่วมกับ Supermarket ทั่วประเทศพร้อมกันและมีช่วงเวลาที่ไม่สั้นนัก เพื่อให้เกิด Impact ที่แรงพอที่จะทำให้อาหารไทยติดตลาดในอิตาลี ที่ผ่านมามีการจัดคณะผู้ประกอบการไทยและพ่อครัวแม่ครัวมาออกงานประชา สัมพันธ์ อาหารไทยและให้คำแนะนำการทำอาหารไทยหลายอย่าง ซึ่งประสบความสำเร็จได้รับความเป็นอันมาก
ที่มา : www.thaieurope.net
สำนักงานพาณิชย์ในต่างประเทศฯ ณ กรุงบรัสเซลส์
